संरक्षण व अवकाश तंत्रज्ञान घडामोडी

इस्रो (ISRO), DRDO अशा महत्वाच्या संशोधन संस्थानी केलेले कार्य आणि त्याचा भारतावरील परिणाम या बाबी आजकाल स्पर्धा परीक्षांमध्ये महत्वाच्या ठरत आहेत. भारताच्या अंतराळ मोहिमा, क्षेपणास्त्रे, लष्करी सराव तसेच संरक्षण करार याबाबतच्या प्रमुख घडामोडी आम्ही आपल्यासाठी ‘संरक्षण व अवकाश तंत्रज्ञान घडामोडी’ यामध्ये मराठीमध्ये देत आहोत. The work undertaken by key research organizations like ISRO and DRDO, along with its impact on India, has become significant in competitive examinations these days. We present key developments regarding India's space missions, missiles, military exercises, and defense agreements in Marathi under the section ‘Defense and Space Technology Developments’.

13 Sep 2026 1 min read

भारतामार्फत अत्याधुनिक सागरी संशोधन जहाज 'सागर मंथन' कार्यान्वित

भारतामार्फत नुकतेच अत्याधुनिक सागरी संशोधन जहाज 'सागर मंथन (Sagar Manthan)' कार्यान्वित करण्यात आले आहे.ठळक मुद्दे:भारताने 'ORV सागर मंथन' या अत्याधुनिक संशोधन जहाजाचे कोलकाता येथे अनावरण केले आहे.याक...

12 Sep 2026 1 min read

इस्रोने यशस्वीरित्या पार पाडली २२० किलोन्यूटन (kN) थ्रस्टवर सीई२० (CE20) क्रायोजेनिक इंजिनची हॉट टेस्ट

भारतीय अंतराळ संशोधन संस्था अर्थात इस्रोमार्फत (Indian Space Research Organization - ISRO) नुकतीच तामिळनाडू येथील महेंद्रगिरी येथे २२० किलोन्यूटन (kN) थ्रस्टवर सीई२० (CE20) क्रायोजेनिक इंजिनची हॉट टेस...

12 Sep 2026 1 min read

भारत-अमेरिका संयुक्त लष्करी सराव 'युद्ध अभ्यास २०२६' भारतात राजस्थान आणि उत्तराखंड येथे सुरू

भारत-अमेरिका संयुक्त लष्करी सराव 'युद्ध अभ्यास २०२६' नुकताच भारतात राजस्थान आणि उत्तराखंड येथे सुरू झाला आहे.ठळक मुद्दे:या वार्षिक द्विपक्षीय लष्करी सराव असलेल्या 'युद्ध अभ्यास २०२६' ची यंदाची ही २२ व...

10 Sep 2026 1 min read

DRDO कडून मायक्रोवेव्ह संरक्षण चाचणीसाठी ‘SHIELD’ कार्यक्रमाचा शुभारंभ

संरक्षण संशोधन आणि विकास संस्था अर्थात DRDO कडून नुकताच मायक्रोवेव्ह संरक्षण चाचणीसाठी ‘SHIELD’ कार्यक्रमाचा शुभारंभ करण्यात आला आहे.ठळक मुद्दे:DRDO ने 'डायरेक्टेड-एनर्जी' (Directed-energy)' तंत्रज्ञा...

10 Sep 2026 1 min read

भारत आणि जपान यांच्यात राजस्थानमधील जोधपूर येथे 'वीर गार्डियन-२०२६' या द्विपक्षीय हवाई सरावाचे आयोजन

भारत आणि जपान यांच्यात नुकताच राजस्थानमधील जोधपूर येथे 'वीर गार्डियन (Veer Guardian)-२०२६' हा द्विपक्षीय हवाई सराव आयोजित करण्यात आला आहे.ठळक मुद्दे:संरक्षण मंत्रालयांतर्गत भारतीय हवाई दल (Indian Air ...

05 Sep 2026 2 min read

इस्रोमार्फत श्रीहरिकोटा येथून GSLV-F17 द्वारे भारताचा पहिला भू-समकालिक प्रतिमा-निर्मिती उपग्रह 'EOS-05' यशस्वीरित्या प्रक्षेपित

भारतीय अंतराळ संशोधन संस्थेमार्फत (Indian Space Research Organization - ISRO) नुकतेच श्रीहरिकोटा, आंध्र प्रदेश येथून GSLV-F17 द्वारे भारताच्या पहिल्या भू-समकालिक प्रतिमा-निर्मिती उपग्रह (Geosynchronou...

05 Sep 2026 1 min read

संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह यांच्यामार्फत १०-वर्षीय जागतिक धोरणासाठी ‘रक्षा’ (RAKSHA) हे संरक्षण मुत्सद्देगिरीचे आराखडा-दस्तऐवज जारी

केंद्रीय संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह यांनी १०-वर्षीय जागतिक धोरणासाठी ‘रक्षा’ (RAKSHA) हे संरक्षण मुत्सद्देगिरीचे (Defence Diplomacy) आराखडा-दस्तऐवज जारी केले आहेत.ठळक मुद्दे:संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह...

01 Sep 2026 1 min read

भारतीय नौदलामार्फत दुसरे स्वदेशी डायव्हिंग सपोर्ट वेसल (Diving Support Vessel - DSV) ‘निपुण’ कार्यान्वित

भारतीय नौदलामार्फत नुकतेच दुसरे स्वदेशी 'डायव्हिंग सपोर्ट वेसल (Diving Support Vessel - DSV)' ‘निपुण’ कार्यान्वित करण्यात आले आहे.ठळक मुद्दे:भारतीय नौदलामार्फत मुंबई येथील नौदल गोदीत नौदल प्रमुख (Chie...

28 Aug 2026 1 min read

DRDO द्वारे लडाखमध्ये स्वदेशी MCPS पॅराशूट प्रणालीची यशस्वी चाचणी

संरक्षण संशोधन आणि विकास संस्था अर्थात DRDO द्वारे नुकतीच लडाखमध्ये स्वदेशी MCPS (Military Combat Parachute System) पॅराशूट प्रणालीची यशस्वी चाचणी घेण्यात आली आहे.ठळक मुद्दे:संरक्षण संशोधन आणि विकास स...

27 Aug 2026 1 min read

भारतीय तटरक्षक दलामार्फत (ICG) चेन्नई, तमिळनाडू येथे भारत-व्हिएतनाम संयुक्त सराव 'सहयोग हॉप टॅक' (Sahyog HOP TAC) चे आयोजन

नुकतेच भारतीय तटरक्षक दलामार्फत (Indian Coast Guard - ICG) चेन्नई, तमिळनाडू येथे भारत-व्हिएतनाम संयुक्त सराव 'सहयोग हॉप टॅक' (Sahyog HOP TAC) चे आयोजन करण्यात आले आहे.ठळक मुद्दे:भारतीय तटरक्षक दलाने (...

26 Aug 2026 1 min read

भारतामार्फत उत्तर प्रदेशातील अमेठी येथील केंद्रावर पहिल्या १००% स्वदेशी AK-203 ‘शेर’ असॉल्ट रायफलची यशस्वी चाचणी

भारतामार्फत नुकतीच उत्तर प्रदेशातील अमेठी येथील केंद्रावर पहिल्या १००% स्वदेशी AK-203 ‘शेर (Sher)’ असॉल्ट रायफलची (Assault Rifle) यशस्वी चाचणी घेण्यात आली आहे.ठळक मुद्दे:उत्तर प्रदेशातील अमेठी जिल्ह्य...

24 Aug 2026 1 min read

कोचीन शिपयार्ड लिमिटेडमार्फत भारतीय नौदलाकडे 'आयएनएस मंगरोल' (INS Mangrol) ही तिसरी ASW-SWC नौका सुपूर्द

नुकतीच कोचीन शिपयार्ड लिमिटेडमार्फत भारतीय नौदलाकडे 'आयएनएस मंगरोल' (INS Mangrol) ही तिसरी 'उथळ पाण्यातील पाणबुडी-विरोधी युद्धनौका (ASW-SWC)' सुपूर्द करण्यात आली आहे.ठळक मुद्दे:कोचीन शिपयार्ड लिमिटेडन...

22 Aug 2026 1 min read

फ्लाइंग वेज डिफेन्समार्फत भारताच्या पहिल्या AI लढाऊ विमानाचे ‘एफडब्ल्यूडी सुप्रीम लाइट (FWD Supreme Lite)’चे अनावरण

फ्लाइंग वेज डिफेन्समार्फत नुकतेच भारताच्या पहिल्या कृत्रिम बुद्धिमत्ताधारित (Artificial Intelligence - AI) लढाऊ विमानाचे ‘एफडब्ल्यूडी सुप्रीम लाइट (FWD Supreme Lite)’चे अनावरण करण्यात आले आहे.ठळक मुद्...

20 Aug 2026 1 min read

संरक्षण सहकार्य बळकट करण्यासाठी भारत-थायलंड संयुक्त लष्करी सराव 'मैत्री-XV' (MAITREE-XV) सुरू

संरक्षण सहकार्य बळकट करण्यासाठी भारत आणि थायलंड यांच्यामध्ये संयुक्त लष्करी सराव 'मैत्री-XV' (MAITREE-XV) सुरू झाला आहे.ठळक मुद्दे:भारतीय लष्कराचे पथक थायलंड येथे आयोजित भारत-थायलंड संयुक्त वार्षिक लष...

18 Aug 2026 1 min read

GRSE कोलकाता येथे भारतीय नौदलाच्या ‘श्रुती (Shruti)' या NGOPV चे जलावतरण

नुकतेच GRSE कोलकाता येथे भारतीय नौदलाच्या ‘श्रुती’ (Shruti) या NGOPV चे जलावतरण करण्यात आले आहे.ठळक मुद्दे:'गार्डन रीच शिपबिल्डर्स अँड इंजिनिअर्स (Garden Reach Shipbuilders & Engineers - GRSE)' ने...

14 Aug 2026 1 min read

भारत आणि मलेशिया यांच्यामध्ये 'उदार शक्ती २०२६' (Udara Shakti 2026) सराव सुरू

नुकतीच भारत आणि मलेशिया यांच्यामध्ये 'उदार शक्ती २०२६ (Udara Shakti 2026)' सरावास सुरुवात झाली आहे.ठळक मुद्दे:मलेशियातील सेलंगोर येथील सुबांग एअर बेसवर भारतीय वायुसेना (Indian Air Force - IAF) आणि रॉय...

11 Aug 2026 1 min read

ॲस्ट्रोबेस स्पेस टेक्नॉलॉजीमार्फत भारताच्या पहिल्या खाजगी ८०० किलोन्यूटन (kN) FFSC रॉकेट इंजिन ‘एव्हरेस्ट’चे अनावरण

ॲस्ट्रोबेस स्पेस टेक्नॉलॉजीमार्फत भारताच्या पहिल्या खाजगी ८०० किलोन्यूटन (kN) FFSC रॉकेट इंजिन ‘एव्हरेस्ट’चे अनावरण करण्यात आले आहे.ठळक मुद्दे:ॲस्ट्रोबेस स्पेस टेक्नॉलॉजीज प्रायव्हेट लिमिटेडमार्फत (As...

11 Aug 2026 1 min read

कोचीमध्ये भारत आणि अमेरिका नौदलांच्या 'एक्सप्लोसिव्ह ऑर्डनन्स डिस्पोजल(EOD)' सरावाची ८ वी आवृत्ती सुरू

कोचीमध्ये भारत आणि अमेरिका नौदलांच्या 'स्फोटक सामग्री निकामी करणाबाबच्या सरावाची' (Explosive Ordnance Disposal Exercise - EOD) ८ वी आवृत्ती सुरू झाली आहे.ठळक मुद्दे:भारतीय नौदल आणि अमेरिकन नौदल यांनी ...

10 Aug 2026 1 min read

भारताकडून ओडिशामधील चांदीपूर येथून 'अग्नी-४' या मध्यम-पल्ल्याच्या बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्राची यशस्वी चाचणी

नुकतीच ओडिशामधील चांदीपूर येथून 'अग्नी-४' या मध्यम-पल्ल्याच्या बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्राची यशस्वी चाचणी घेण्यात आली आहे.ठळक मुद्दे:ओडिशामधील बालासोर जिल्ह्यातील चांदीपूर येथील 'एकात्मिक चाचणी केंद्रावरू...

06 Jul 2024 1 min read

पोलारिस डॉन अंतराळवीर मोहिमेचा 31 जुलै रोजी प्रक्षेपण दिवस

31 जुलै रोजी, स्पेस एक्स पोलारिस डॉन मिशन लाँच करण्याची योजना आखत आहे. या मोहिमेत अब्जाधीश जेरेड इसाकमन यांचा भाग असेल आणि हे त्यांचे दुसरे अंतराळ उड्डाण असेल. या मोहिमेदरम्यान चार क्रू मेंबर्स असत...